Jak i kogo zatrudnić w małej firmie, by się opłaciło

W małej firmie najważniejsze są elastyczne formy zatrudniania. Wprawdzie najtaniej opłaca się pracodawcy zatrudnić wykonawcę na podstawie umowy o dzieło bądź niektórych zleceniobiorców (np. studentów i uczniów szkół ponadpodstawowych, którzy nie ukończyli jeszcze 26 roku życia), to jednak nie zawsze można zrezygnować z zatrudnienia pracownika.

Pracowników należy wówczas zatrudniać rozważnie, wybierając najbardziej korzystne dla pracodawcy umowy o pracę.

Umowa na zastępstwo zamiast okresowej

Jeżeli twój pracownik poważnie zachorował, korzysta z dłuższego urlopu wypoczynkowego lub bezpłatnego, pracownica urodziła dziecko i przebywa na urlopie macierzyńskim, to wówczas w czasie tej dłuższej usprawiedliwionej nieobecności zazwyczaj musisz zatrudnić w firmie inną osobę. Zamiast na podstawie umowy o pracę na czas określony, opłaca się wówczas takiego pracownika zatrudnić na podstawie umowy na zastępstwo. Wprawdzie przy obu tych umowach pracownik objęty jest obowiązkowo ubezpieczeniami społecznymi oraz obowiązkowo ubezpieczeniem zdrowotnym (czyli płatnik składek pokrywa ze swoich środków za niego część składek na ubezpieczenie społeczne), to jednak umowa na zastępstwo jest bardziej korzystna dla pracodawcy.

W umowie o zastępstwo strony określają dzień rozpoczęcia pracy. Natomiast automatycznie rozwiązuje się ona w dniu powrotu do firmy zastępowanego pracownika. Pracodawca nie musi jej więc wcześniej wypowiadać. Jeżeli jednak nie jest zadowolony z zatrudnionego na zastępstwo pracownika, to może go wcześniej zwolnić rozwiązując umowę za wypowiedzeniem.

Każda taka umowa może zostać rozwiązana za wypowiedzeniem, a okres wypowiedzenia wynosi 3 dni robocze, bez względu na to, na jak długi okres została zawarta. Nie trzeba przy tym uzasadniać z jakiego powodu nastąpiło wypowiedzenie. Pracownikowi nie przysługują też dni wolne na poszukiwanie pracy nawet wówczas, gdy wypowiedzenia dokonał pracodawca.

Tymczasowy pracownik

Gdy w firmie zachodzi konieczność zastąpienia nieobecnego pracownika, to często opłaca się bardziej zatrudnić pracowników tymczasowych niż zawierać umowy o pracę na zastępstwo. Warto też zatrudnić ich w sezonie, gdy w firmie jest najwięcej pracy bądź w innych okresach, gdy występuje spiętrzenie robót. Korzyści dla pracodawcy, który zatrudnia pracowników tymczasowych są następujące:

• w sposób dosyć istotny zostaną zminimalizowane koszty zatrudnienia w firmie, ponieważ pracodawca unika wydatków związanych z tzw. kosztami pracy (np. nie ponosi kosztów badań lekarskich); nie odprowadza też składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne pracowników tymczasowych; aby obniżyć koszty przedsiębiorca nie może zwolnić własnego pracownika, a następnie powierzyć mu zadania jako pracownikowi tymczasowemu, nawet w takim przypadku, gdyby tę osobę zatrudniła agencja pracy tymczasowej;
  
• unika też tzw. papierkowej roboty (np. spisania umowy o pracę, poinformowania pracownika na piśmie w ciągu 7 dni od zawarcia umowy np. o jego normie czasu pracy, częstotliwości wypłaty wynagrodzenia za pracę, urlopie wypoczynkowym oraz długości okresu wypowiedzenia, wypełniania formularzy ZUS-owskich). Aby zostać użytkownikiem, czyli powierzać wykonywanie pracy pracownikom tymczasowym, należy spełnić wymogi określone w ustawie z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych (Dz.U. nr 166, poz. 1608).