Rozszerzenie współpracy z innymi krajami, swobodny przepływ kapitału i usług, wzrost zagranicznych inwestycji to czynniki, które spowodowały, że Polska stała się atrakcyjnym krajem dla cudzoziemców. Przyjeżdżają oni jednak nie tylko po to, by prowadzić z naszymi przedsiębiorcami interesy, ale także by pracować w polskich firmach. Zatrudnienie zagranicznego specjalisty nie jest jednak proste. Trzeba wcześniej przejść skomplikowaną i czasem długotrwałą procedurę.
Od czego zacząć?
To, czy obcokrajowiec będzie pracował u polskiego pracodawcy, zależy przede wszystkim od tego ostatniego. To on bowiem musi wystąpić do wojewody z wnioskiem o wydanie obcokrajowcowi zezwolenia na pracę. Musi też złożyć wszystkie niezbędne dodatkowe dokumenty, a jest ich niemało. Jeśli któregoś zabraknie lub wniosek o zatrudnienie cudzoziemca zostanie wypełniony błędnie, wówczas procedura znacznie się wydłuża. Do niego należy również obowiązek zebrania i przedstawienia zaświadczeń, które uwiarygodnią kompetencje zagranicznego pracownika.
Cudzoziemcy, którzy chcą podjąć w Polsce pracę, muszą się liczyć z ograniczeniami. Obowiązujące od początku lat 90. unormowania prawne reglamentują dostęp cudzoziemców do polskiego rynku pracy, a opierają się na zasadzie dostępu uznaniowego. Obcokrajowcy mogą wykonywać pracę jedynie na podstawie decyzji administracyjnej, jaką jest zezwolenie na pracę.
Tylko z zezwoleniem
Zatrudnić cudzoziemca może zarówno przedsiębiorca polski, jak i zagraniczny działający na naszym rynku, a nawet osoba nieprowadząca działalności gospodarczej. Procedura uzyskiwania decyzji administracyjnych pozwalających na legalną pracę obcokrajowców jest podobna dla wszystkich, bez względu na zawód czy stanowisko. Kierunkowe rozstrzygnięcia wynikają z ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a szczegółowe zasady ujęto w rozporządzeniach wykonawczych ministra gospodarki, pracy i polityki społecznej, wśród których kluczowe znaczenie ma akt dotyczący szczegółowych zasad i trybu wydawania przyrzeczeń i zezwoleń na pracę cudzoziemców.
Cudzoziemiec może wykonywać pracę na terytorium naszego kraju, jeżeli posiada zezwolenie na pracę wydane przez wojewodę właściwego ze względu na siedzibę pracodawcy. Z obowiązku tego są zwolnieni cudzoziemcy, którzy posiadają np. zezwolenie na osiedlenie się, status uchodźcy nadany w Polsce lub którzy korzystają z ochrony czasowej na terytorium naszego kraju. Warunkiem wydania cudzoziemcowi zezwolenia na pracę jest wcześniejsze uzyskanie przez pracodawcę przyrzeczenia wydania zezwolenia na pracę i uzyskanie przez cudzoziemca odpowiedniej wizy lub zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony.