Niecodzienne koszty w przedsiębiorstwie

Prowadząc działalność gospodarczą, każdy podatnik-przedsiębiorca ponosi różnego rodzaju wydatki. Nie zawsze jednak przedsiębiorca ma pewność, które z nich może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów.

Regulacje prawne

Obie ustawy podatkowe - i o podatku dochodowym od osób fizycznych, i o podatku dochodowym od osób prawnych - nie zawierają katalogu wydatków, które można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów. Stanowią jedynie ogólne zasady postępowania. Nic dziwnego, że najwięcej pytań do organów skarbowych i najwięcej sporów z organami podatkowymi przed sądami administracyjnymi dotyczy właśnie kosztów uzyskania przychodów.

Firmy ponoszą w toku prowadzenia działalności gospodarczej wiele wydatków. Pojawiają się problemy z odpowiednim ich kwalifikowaniem, momentem zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów i stwierdzeniem, czy w ogóle można je zaliczyć do tych kosztów. Przepisy podatkowe tak naprawdę nie zawierają definicji kosztów uzyskania przychodów i szczegółowego katalogu wydatków, stanowiących te koszty. Wywołuje to wiele wątpliwości. Obie ustawy podatkowe zawierają tylko generalną zasadę, dotyczącą kwalifikowania wydatków do kosztów uzyskania przychodów.

Przepis art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.) stanowi, że kosztem uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu uzyskania przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 ustawy. Ustawa nie zawiera zatem wykazu wydatków, które przesądzają o ich zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów.

Generalnie można przyjąć, że kosztami uzyskania są wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów.  Kosztami będą więc zarówno koszty pozostające w bezpośrednim związku z uzyskanymi przychodami, jak i pozostające w związku pośrednim. Istotny jest więc związek przyczynowo-skutkowy między poniesieniem wydatku a zamiarem osiągnięcia przychodu.
Zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa, nie jest koniecznym warunkiem zaliczenia danego wydatku do kosztów uzyskania przychodu, zaangażowanie uzyskanego przy pomocy tych wydatków przychodu do dalszego obrotu w celu powiększenia tego przychodu.