Każde z państw członkowskich stosuje wewnętrzne prawo w zakresie prawa do zasiłków dla bezrobotnych. Prawo wspólnotowe określa jedynie przepisy umożliwiające bezkolizyjne stosowanie zasad krajowych. Koordynuje więc wewnętrzne systemy prawne na poziomie wspólnotowym. Oznacza to m.in., że w przypadku ustalania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, pod uwagę brane będą okresy zatrudniania w innym państwie. Poradnik odpowiada na pytanie, jakie trzeba spełniać warunki, aby otrzymać świadczenie. Analizie poddano system świadczeń dla bezrobotnych w wybranych krajach Wspólnoty Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Ogólne zasady przyznawania zasiłków

Zgodnie z ogólnymi zasadami Wspólnoty Europejskiej kształt, zasady i organizacja zasiłków dla osób pozbawionych zatrudnienia pozostawione zostały do wewnętrznej regulacji państw członkowskich. Pomimo wielu różnic można wskazać 3 główne cechy wspólne w zakresie ustalania prawa do zasiłku z tytułu pozostawania bez pracy. Podstawowym mianownikiem jest faktyczne zaprzestanie świadczenia pracy. Choć systemy prawne niektórych państw dopuszczają możliwość podjęcia zatrudniania w niepełnym wymiarze, bez utraty prawa do świadczeń dla bezrobotnych. Inna wspólną cechą jest konieczność wykazania przez bezrobotnego chęci i możliwości podjęcia zatrudnienia poprzez zdolność do podjęcia pracy, brak zdrowotnych przeciwwskazań czy podjęcie szkoleń i kursów, umożliwiających podnoszenie kwalifikacji zawodowych. Ostatnią wspólną cechą jest uzależnienie uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od sposobu zakończenia utraconej pracy oraz okres opłacania składek na ubezpieczenia społeczne.

Wysokość zasiłków dla bezrobotnych w każdy państwie jest stosunkowo dużo niższa od najniższego przewidzianego w danym państwie wynagrodzenia za pracę. Takie rozwiązania mają mobilizować bezrobotnego do poszukiwania pracy i aktywizacji zawodowej. W innym razie, wysokie zasiłki miałyby destrukcyjny wpływ na chęć podjęcia pracy przez bezrobotnego, a także na chęć pracy osób uzyskujących niewysokie wynagrodzenia.

Czy wiesz, że...?

Obywatel polski pobierający zasiłek dla bezrobotnych, w przypadku wyjazdu do państwa członkowskiego w celu poszukiwania zatrudnienia, może zachować prawo do zasiłku w przyznanej w Polsce wysokości przez okres 3 miesięcy. Warunkiem jest to, by osoba taka była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy przynajmniej przez okres 4 tygodni oraz zgłosiła swój wyjazd w tym urzędzie. Niezbędne będzie wypełnienie unijnego formularza E 300 oraz zarejestrowanie się w urzędzie pracy w państwie docelowym.