Z drugiej strony zdecydowana większość polskich firm, które do tej pory odważyły się działać we Francji odniosła niewątpliwy sukces. Podczas trzech lat, które upłynęły od rozszerzenia Unii Europejskiej wyrobiły sobie one opinię solidnych partnerów. Tymczasem polscy pracownicy uważani są za wyjątkowo kompetentnych. Szczególnie poszukiwani są budowlańcy, informatycy, kierowcy, inżynierowie, spawacze czy dźwigowi.

Polscy przedsiębiorcy rozważający rozpoczęcie działalności we Francji mają do wyboru dwie zasadnicze możliwości. Mogą wybrać:

• wewnątrzwspólnotowe świadczenie usług lub
• założenie działalności gospodarczej we Francji.

Świadczenie usług

Opiera się ono na mechanizmie "punktowego" wykonywania określonych prac na terytorium Francji na podstawie umowy o świadczenie usług. Przy wykonaniu takiej umowy polska firma dysponuje uprawnieniem do oddelegowania swoich pracowników na określony czas - z reguły nie przekraczający 1 roku - do Francji, bez konieczności zabiegania dla nich o jakiekolwiek pozwolenie na pracę.



Co do zasady ta dziedzina jest regulowana przepisami prawa europejskiego. Jednak według francuskiego kodeksu pracy, polski przedsiębiorca nie może powoływać się na przepisy o swobodzie świadczenia usług, jeżeli jego działalność koncentruje się całkowicie na terytorium francuskim. W takim przypadku musi on się podporządkować przepisom prawa francuskiego obowiązującym przedsiębiorstwa mające swoją siedzibę w tym kraju. Nie powinniśmy mieć wątpliwości co należy rozumieć przez "działalność całkowicie skupiającą się na terytorium Francji", dlatego przyjmuje się, że powyższy zakaz znajduje zastosowanie do działalności, która jest wykonywana w sposób zwyczajny, stały i nieprzerwany przy pomocy infrastruktury lub w lokalach znajdujących się we Francji - zwłaszcza w celu poszukiwania i pozyskania nowych klientów. Ponadto, przewidziany został mechanizm o charakterze prewencyjnym, któremu winny się podporządkować przedsiębiorstwa zagraniczne delegujące swoich pracowników do Francji. Jego istotą jest dokonanie wobec właściwej miejscowo francuskiej Inspekcji Pracy.

Wreszcie przedsiębiorcy zagraniczni delegujący swoich pracowników do Francji są zobowiązani przestrzegać minimalnych wymogów tutejszego prawa pracy. W tym zakresie dla polskich firm może to być zaskakujące, ponieważ wymogi dotyczące płacy minimalnej są całkowicie odmienne (miesięczna płaca minimalna wynosi 1 tys. 254,28 euro brutto). Podobnie sytuacja wygląda w przypadku czasu pracy - Francuzi pracują zasadniczo 35 godzin tygodniowo.

Działalność gospodarcza

Polscy przedsiębiorcy we Francji mogą w pełni korzystać ze wspólnotowej swobody przedsiębiorczości - bez konieczności uzyskania jakiegokolwiek pozwolenia. W celu założenia własnej firmy konieczne jest co prawda dopełnienie pewnych formalności, niemniej jednak nie odbiegają one od tych, które są wymagane są od obywateli francuskich. Co interesujące, we Francji istnieje odrębne Ministerstwo małych i średnich przedsiębiorstw, handlu, rzemiosła oraz wolnych zawodów. Nie powinno to dziwić, skoro według ostatnich danych małe i średnie przedsiębiorstwa - zwane we Francji PME - liczące od 0 do 249 pracowników, stanowiły 99,8 proc. ogółu podmiotów gospodarczych.

Duże możliwości ...

Polscy przedsiębiorcy mogą prowadzić działalność gospodarczą na zasadzie samozatrudnienia - wykonując wolny zawód, zawód rzemieślniczy, handlowy, przemysłowy w formie spółki prawa handlowego lub przedsiębiorstwa indywidualnego. Do najbardziej rozpowszechnionych we Francji spółek zalicza się:

• spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością - SARL (Société A Responsabilité Limitée),
• spółkę akcyjną - SA (Société Anonyme),
• spółkę akcyjną uproszczoną - SAS (Société par Actions Simplifiée).

Do realizacji dużych projektów odpowiednią formą jest spółki akcyjne (SA), a szczególnie SAS, która może być założona przez jednego wspólnika i charakteryzuje się dużą swobodą w zarządzaniu. Zarówno w przypadku SA, jak i SAS wysokość kapitału minimalnego wynosi 37 tys. euro. Należy przy tym podkreślić, że w momencie rejestracji spółki wymagane jest pokrycie połowy kapitału, a reszta moż8e być wpłacana przez okres pięciu lat.
Innym obowiązkiem dotyczącym SA i SAS jest wyznaczenie biegłego rewidenta na okres sześciu lat obrotowych, bez możliwości odwołania - co nieuchronnie pociąga za sobą dodatkowe koszty.

W przypadku przedsięwzięć o mniejszej skali, zdecydowanie korzystniejsze jest założenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (SARL) lub przedsiębiorstwa indywidualnego.



Identycznie jak w Polsce, przedsiębiorca indywidualny prowadzi działalność gospodarczą we własnym imieniu. Zalety tej formy działalności to: duża elastyczność, niskie koszty założenia i utrzymania oraz brak wymogu wnoszenia jakiegokolwiek kapitału. Przedsiębiorca ponosi jednak odpowiedzialność osobistą i nieograniczoną - odpowiada wówczas za długi przedsiębiorstwa całym swoim majątkiem osobistym.

Spośród wszystkich typów omawianych spółek, SARL gwarantuje największą swobodę i jest atrakcyjna niemal dla wszystkich typów działalności. Tak jak w polskiej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, wspólnicy ponoszą odpowiedzialność wyłącznie do wysokości wniesionych wkładów. Spółka ta może posiadać od 1 do 100 wspólników: osób fizycznych (wszyscy mogą być obcokrajowcami) lub prawnych. Ustawodawca nie wymaga minimalnego kapitału zakładowego - może to być nawet 1 euro!. Jednak należy mieć na względzie, iż w praktyce spółce nie uda się założyć niezbędnego konta bankowego, jeżeli kapitał zakładowy nie będzie stanowił przynajmniej równowartości kosztów związanych z jej założeniem.

... i nieliczne formalności

Polscy przedsiębiorcy zobowiązani są także do wypełnienia warunków stawianych Francuzom. Muszą posiadać wpis w Rejestrze Handlowym i Spółek (tzw. RCS) lub w Rejestrze Zawodów (Répertoire des Métiers) albo wpis do odpowiedniej izby (np. przepis obowiązuje lekarzy czy architektów). Wszystkie formalności dokonywane są za obowiązkowym pośrednictwem jednego organizmu - Centrum Formalności Przedsiębiorstw. Koszty urzędowe takiej rejestracji wynoszą przeciętnie 600 euro.
W przeciwieństwie do Polski, we Francji nie jest wymagana żadna interwencja notariusza w proces zawiązywania spółki. Ponadto dokumenty nie muszą być tłumaczone przez tłumacza przysięgłego, co zmniejsza koszty i przyspiesza postępowanie.
Cała procedura odbywa się szybko - na przykład termin otrzymania wyciągu z RCS wynosi około 1 tygodnia.
Więcej informacji możecie Państwo uzyskać w bazie danych znajdującej się na stronie internetowej www.copernic.pl.

Mec. Lucien PECZYNSKI
Autor jest wspólnikiem w Kancelarii Copernic Avocats
Współpraca Łukasz GŁUSZCZUK
Kontakt:
88 avenue Kléber
75116 Paryż
Tel. +33 01 56 12 90 34
Fax +33 01 56 12 90 35