Artykuł pochodzi z portalu wynagrodzenia.pl

Już po raz czwarty portal wynagrodzenia.pl przy współpracy z pracuj.pl, gazeta.pl, wp.pl, infopraca.pl, jobpilot.pl, bankier.pl przeprowadził Internetowe Badanie Wynagrodzeń (IBW). Jest to największe w Polsce pozarządowe badanie płac. Uczestniczyła w nim rekordowa liczba 80008 osób. W obliczeniach uwzględniliśmy dane 72111 osób. Niniejszy artykuł jest podsumowaniem najważniejszych wyników.

Zanim przejdziemy do prezentacji danych pragniemy podkreślić, że podobnie jak w poprzednich latach, w tegorocznym badaniu dominują ludzie młodzi z wykształceniem wyższym. 74,9% badanych ma nie więcej niż 35 lat. Ponadto 62,3% to osoby z wykształceniem wyższym. Na pewno wpływa to na wyniki. Prosimy więc pamiętać, że prezentowane dane dotyczą głównie młodych, wykształconych ludzi, posiadających dostęp do internetu.

Pragniemy również podkreślić, że prezentując dane liczbowe posługujemy się głównie medianą, gdyż miara ta lepiej niż średnia charakteryzuje populację badaną. Z badań GUS wynika bowiem, iż 2/3 polaków zarabia poniżej średniej co może być przyczyną błędów interpretacyjnych. Mediana natomiast jest wartością dzieląca badaną populację na pół. Jeżeli w tekście nie zaznaczono inaczej, to wartości zawarte w tabelach i wykresach należy traktować jako mediany.

Dane podstawowe

W branży turystycznej i hotelarstwie zarabia się 2 300 PLN (tabela 1). Wynagrodzenia połowy badanych mieszczą się w przedziale od 1 500 PLN do 3 700 PLN. Płace 10% najlepiej zarabiających przekraczają 6 000 PLN. Mediana dochodów pracowników szeregowych wynosi 1 600 PLN. Specjaliści zarabiają o 56% więcej (mediana 2 500 PLN), zaś kierownicy o kolejne 20% więcej (mediana 3 000 PLN). Wynagrodzenia dyrektorów kształtują się na poziomie 5 575 PLN. Oznacza to, że są ponad trzy razy wyższe od zarobków pracowników szeregowych i ponad dwa razy wyższe od zarobków specjalistów.

Co czwarty dyrektor dostaje ponad 9 000 PLN, podczas gdy co czwarty kierownik połowę tej stawki (4 550 PLN). Ponadto, co dziesiąty dyrektor otrzymuje ponad 20 000 PLN. Najmniejsze rozpiętości w wynagrodzeniach występują na stanowisku pracownika szeregowego. Różnica pomiędzy grupami 10% najlepiej i najgorzej zarabiających wynosi 2 000 PLN. Na stanowisku specjalisty jest to już ponad dwukrotnie więcej (4 300 PLN), zaś na stanowisku dyrektora prawie dziewięciokrotnie (17 620 PLN).

Tabela 1. Wynagrodzenia całkowite w zależności od stanowiska



Jak wynika z wykresu 1 zarobki większości badanych mieszczą się w najniższych przedziałach płacowych. Co czwarta osoba zatrudniona w turystyce i hotelarstwie osiąga dochody nie większe niż 1 500 PLN. Do 2 000 PLN zarabia 43% osób, zaś do 2 500 PLN - 57% osób. Wynagrodzenia ponad dwóch trzecich badanych nie przekraczają 3 000 PLN. Zarobki w przedziale od 3 001 PLN do 5 000 PLN osiąga 18% pracowników. Tylko 14% zatrudnionych w branży zarabia ponad 5 000 PLN. Płace powyżej 10 000 PLN ma 2% osób, powyżej 20 000 PLN - 1%.

Wykres 1. Rozkład wynagrodzeń całkowitych w turystyce i hotelarstwie



Premia i świadczenia dodatkowe

W turystyce i hotelarstwie premia stanowi średnio 14,8% całkowitego wynagrodzenia (wykres 2). Na stanowisku pracownika szeregowego odsetek ten jest najniższy i wynosi 12,6%. W przypadku specjalistów wzrasta do 14,4%. Na stanowisku kierownika jest największy i wynosi 18,1%. Wśród dyrektorów udział premii w wynagrodzeniu całkowitym jest równy 17%.

Wykres 2. Udział premii w wynagrodzeniu całkowitym na różnych stanowiskach



W tabeli 2 przedstawiono świadczenia dodatkowe w turystyce i hotelarstwie. Na najwyższym szczeblu zarządzania najpopularniejszym dodatkiem do pensji jest telefon komórkowy. Ma go prawie dwie trzecie dyrektorów. Również w przypadku kierowników i specjalistów jest to najczęściej stosowany rodzaj bonusu. Dostaje go ponad jedna trzecia kierowników i co piąty specjalista. 38% dyrektorów otrzymuje laptopa lub komputer do własnego użytku, 22% wybiera szkolenia według własnego uznania, 21% korzysta z dodatkowej bezpłatnej opieki medycznej. Co piąty dyrektor posiada samochód służbowy i korzysta z ryczałtu na paliwo.

Wśród kierowników popularne są: bezpłatna opieka medyczna (18%), laptop lub komputer do własnego użytku (15%) oraz szkolenia wybierane według własnego uznania (11%). Wymienione świadczenia stosowane są często także wśród specjalistów. Co dziesiąty pracownik szeregowy nagradzany jest ubezpieczeniami dodatkowymi. Na tym stanowisku jest to najpopularniejszy rodzaj dodatku. Inne to: bezpłatna opieka medyczna oraz bezpłatne zajęcia sportowo-rekreacyjne.

Tabela 2. Odsetek osób otrzymujących określone świadczenia dodatkowe na różnych stanowiskach



Wynagrodzenia w zależności od regionu

Spójrzmy, jak kształtują się wynagrodzenia w różnych regionach (tabela 3). Najgorzej zarabia się w regionie wschodnim, gdzie mediana zarobków wynosi 2 000 PLN. Niewiele wyższe płace mają osoby pracujące w regionie północno-zachodnim i południowo-zachodnim. Mediana ich wynagrodzeń jest wyższa jedynie o 100 PLN (2 100 PLN). W regionie mazowieckim płace są zdecydowanie najlepsze. Mediana dochodów wynosi tu 2 900 PLN, czyli jest o 45% wyższa niż w regionie wschodnim. Ponad 5 000 PLN zarabia co czwarta osoba w regionie mazowieckim i co dziesiąta w regionie wschodnim i północno-zachodnim. Płace 10% najlepiej zarabiających osób przekraczają na Mazowszu 7 800 PLN.

Tabela 3. Wynagrodzenia całkowite w zależności od regionu



Wynagrodzenia w zależności od wielkości i kapitału firmy

Jak pokazuje tabela 4, na wysokość wynagrodzenia wpływa wielkość firmy. Mediana zarobków w dużych przedsiębiorstwach wynosi 3 400 PLN i jest dwa razy większa od mediany płac w mikro przedsiębiorstwach. Tutaj połowa osób zarabia w przedziale od 1 200 PLN do 2 800 PLN. W małych przedsiębiorstwach mediana dochodów jest wyższa o 18% (2 000 PLN), zaś w średnich przedsiębiorstwach o kolejne 30% (2 590 PLN). Co czwarta osoba w mikro przedsiębiorstwie zarabia ponad 2 800 PLN, w małym - ponad 3 000 PLN, w średnim - ponad 4 100 PLN, zaś w dużym - ponad 5460 PLN.

Tabela 4. Wynagrodzenia całkowite w zależności od wielkości firmy



Mediana wynagrodzeń w firmach z przewagą kapitału polskiego kształtuje się na poziomie 2 100 PLN. O 43% więcej zarabia się w firmach z przewagą kapitału zagranicznego (mediana 3 000 PLN). Tutaj 10% najlepiej zarabiających ma dochody przekraczające 8 000 PLN. Płace powyżej 5 100 PLN otrzymuje co dziesiąta osoba zatrudniona w firmie polskiej i co czwarta zatrudniona w firmie zagranicznej.

Tabela 5. Wynagrodzenia całkowite w firmach o różnym pochodzeniu kapitału



Na każdym stanowisku lepiej zarabia się w firmach zagranicznych niż w polskich (wykres 3). Najmniejsze dysproporcje występują w przypadku pracowników szeregowych. W firmach polskich zarabiają oni 1 506 PLN, zaś w firmach zagranicznych o 25% więcej - 1 875 PLN. Największe różnice dotyczą specjalistów. W tym przypadku płaca w firmach polskich stanowi 59% stawki w firmach zagranicznych. Kierownicy niezależnie od kapitału firmy zarabiają mniej niż specjaliści w firmach zagranicznych.

Wykres 3. Mediany wynagrodzeń całkowitych na różnych stanowiskach w zależności od kapitału firmy



Osoby ze znajomością jednego języka obcego w stopniu co najmniej dobrym zarabiają 2 340 PLN. O 13% więcej zarabiają osoby znające co najmniej dwa języki obce (2 625 PLN). Wpływ znajomości języków obcych na wysokość płacy widać wyraźnie, kiedy porównamy wynagrodzenia najlepiej zarabiających osób. Co czwarta osoba ze znajomością co najmniej dwóch języków obcych ma dochody przekraczające 5 000 PLN, zaś co dziesiąta - przekraczające 8 000 PLN. Dla porównania co czwarta osoba ze znajomością jednego języka obcego zarabia ponad 3 700 PLN, zaś co dziesiąta - ponad 6 000 PLN.

Tabela 6. Wynagrodzenia całkowite w zależności od znajomości języków obcych



Wykres 5 przedstawia wpływ wykształcenia na wysokość płacy na różnych stanowiskach. Pracownicy szeregowi z wykształceniem średnim, licencjatem lub niepełnym wyższym zarabiają 1 550 PLN. O 13% więcej dostają osoby z wykształceniem wyższym (mediana 1 750 PLN). Na stanowisku specjalisty osoby z licencjatem lub wykształceniem niepełnym wyższym zarabiają tylko o 5% więcej od osób z wykształceniem średnim. Wykształcenie wyższe pozwala im zarobić 2 800 PLN, czyli tylko o 32 PLN mniej od kierowników z niższym wykształceniem - licencjatem lub wykształceniem niepełnym wyższym. Płaca kierowników z wykształceniem wyższym wynosi 3 400 PLN.

Wykres 4. Mediany wynagrodzeń całkowitych na różnych stanowiskach w zależności od wykształcenia



Wynagrodzenia w zależności od płci

Płaca kobiet w turystyce i hotelarstwie wynosi 2 100 PLN i stanowi 83% płacy mężczyzn. Wynagrodzenie powyżej 4 400 PLN ma 25% najlepiej zarabiających mężczyzn. W przypadku 25% najlepiej zarabiających kobiet poziom ten wynosi 3 343 PLN. Ponadto, co dziesiąty mężczyzna otrzymuje ponad 7 300 PLN, podczas gdy co dziesiąta kobieta - ponad 5 347 PLN.

Tabela 7. Wynagrodzenia całkowite w zależności od płci



Wykres 5 przedstawia różnice w zarobkach kobiet i mężczyzn na poszczególnych stanowiskach. Najmniejsze rozpiętości płacowe występują na stanowisku specjalisty. Mężczyźni zarabiają tu 2 582 PLN, zaś kobiety 95% tej stawki - czyli 2 450 PLN. Wśród pracowników szeregowych dysproporcje są większe. Kobiety otrzymują 1 500 PLN, co stanowi 83% wynagrodzenia mężczyzn. W przypadku kierowników dochód kobiety odpowiada 77% płacy mężczyzn.

Wykres 5. Mediany wynagrodzeń całkowitych na różnych stanowiskach w zależności od płci



Wynagrodzenia w zależności od stażu pracy

Jak pokazuje wykres 6 wraz ze stażem pracy rośnie wynagrodzenie. Zależność ta dotyczy tylko osób ze stażem nie dłuższym niż 16 lat. Pracownicy z rocznym stażem otrzymują 1 500 PLN. O 21 % więcej dostają osoby ze stażem 2-3 lata (mediana 1 810 PLN), zaś o 53% więcej osoby ze stażem 4-5 lat (mediana 2 300 PLN). Najlepsze zarobki osiągają osoby ze stażem 11-15 PLN. Mediana ich wynagrodzenia kształtuje się na poziomie 3 500 PLN, czyli jest o 133% większa od mediany wynagrodzenia osób z rocznym stażem. Zbliżone zarobki mają osoby ze stażem 9-10 lat oraz powyżej 16 lat - odpowiednio 2 985 PLN oraz 3 000 PLN.

Wykres 6. Mediany wynagrodzeń całkowitych w zależności od stażu



Podsumowanie

Mediana wynagrodzenia osób zatrudnionych w turystyce i hotelarstwie to 2 300 PLN. Połowa badanych zarabia w przedziale od 1 500 PLN do 3 700 PLN. Tylko 14% osób ma dochody przekraczające 5 000 PLN. Premia stanowi 14,8% wynagrodzenia całkowitego. Dyrektorzy często korzystają z różnych form świadczeń dodatkowych. Prawie dwie trzecie z nich ma do dyspozycji telefon komórkowy. Pracownicy szeregowi rzadko otrzymują dodatki pozapłacowe. Najlepiej zarabia się w regionie mazowieckim (mediana to 2 900 PLN). W firmach zagranicznych wynagrodzenia są o 43% wyższe niż w firmach polskich. Mężczyźni zarabiają o 20% więcej niż kobiety (mediana 2 530 PLN). Osoby ze stażem 11-15 lat otrzymują najwyższe płace.

Iwona Strzępek
wynagrodzenia.pl

Wyjaśnienie terminów użytych w artykule: wynagrodzenie podstawowe - stałe składniki wynagrodzenia brutto, tj. płaca zasadnicza określona umową o pracę, ponadto dodatek funkcyjny lub stażowy wynagrodzenie całkowite - miesięczne wynagrodzenie brutto przysługujące pracownikowi z uwzględnieniem wszystkich ruchomych dodatków pieniężnych, takich jak: premie, nagrody i in. mediana - wartość dzieląca wszystkie dane na pół; lepiej niż średnia oddaje tendencję centralną wyników, jako że średnia może być zaburzona przez wyniki skrajne. Poniżej i powyżej mediany znajduje się dokładnie po 50% danych. Innymi słowy, jeżeli mediana wynosi 3000 PLN, to połowa osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a połowa powyżej 3000 PLN górny kwartyl - wartość, powyżej której mieści się 25% danych. Innymi słowy, jeżeli górny kwartyl wynosi 4500 PLN, to 3/4 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 1/4 powyżej 4500 PLN dolny kwartyl - wartość, poniżej której mieści się 25% danych. Innymi słowy, jeżeli dolny kwartyl wynosi 1500 PLN, to 1/4 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 3/4 powyżej 1500 PLN. pierwszy decyl - wartość, poniżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli pierwszy decyl wynosi 1000 PLN, to 1/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 9/10 powyżej 1000 PLN. dziewiąty decyl - wartość, powyżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli dziewiąty decyl wynosi 5000 PLN, to 9/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 1/10 powyżej 5000 PLN.