Proponuje też, że jeśli wierzytelność nie powstanie mimo upływu dziesięciu lat od ustanowienia hipoteki, właściciel nieruchomości będzie mógł żądać zniesienia hipoteki za wynagrodzeniem. Możliwe stałoby się też zabezpieczenie hipoteką zwykłą wierzytelności warunkowych i przyszłych.

Odsetki zabezpieczone hipoteką

Zdaniem autorów projektu proponowane regulacje przyśpieszą obrót i zmniejszą koszty transakcji, gdyż nie trzeba będzie ustanawiać dla każdej wierzytelności osobnej hipoteki. Ma temu służyć także zapis, iż roszczenie o odsetki będzie korzystać z zabezpieczenia hipoteką tylko wtedy, gdy wysokość odsetek zostanie ujawniona we wpisie hipoteki.

Zmiana wysokości odsetek określonych według zmiennej stopy oprocentowania nie wymagałaby przy tym zmiany wpisu w księdze, jeśli we wpisie zostałaby określona maksymalna ich wysokość. Propozycja ta umożliwia w istocie zabezpieczenie hipoteką zwykłą wierzytelności o zmiennej stopie oprocentowania. Proponowane rozwiązania popiera także Ministerstwo Sprawiedliwości.

- Zmiany te stanowią korzystne rozwiązania zarówno dla kredytobiorców, jak i sądów prowadzących księgi wieczyste, gdyż obniżą koszty ustanawiania zabezpieczeń i zmniejszą zadania sądów dokonujących wpisów hipotek - przedstawia stanowisko Ministerstwa Marian Cichosz, sekretarz stanu.

Także Krajowa Rada Notarialna (KRN) wskazuje, że nowelizacja przyczyni się do rozwiązania wielu problemów ze stosowaniem przepisów o hipotece. Zdaniem notariuszy zmiany powinny jednak iść dalej, tak żeby umożliwić szybki wpis hipoteki do ksiąg wieczystych, gdyż obecnie kredytobiorca ponosi dodatkowe koszty ubezpieczenia kredytu do czasu wpisu.

Notarialne poświadczenie

- Dla uniknięcia obciążania hipotekami osób, które żadnych długów nie zaciągały, konieczna jest też nowelizacja prawa bankowego i wprowadzenie regulacji, że pełnomocnictwo do złożenia oświadczenia o ustanowieniu hipoteki na rzecz banku powinno być notarialnie poświadczone - podkreśla w opinii do projektu Jacek Wojdyło, prezes KRN. Hipoteka kaucyjna zabezpiecza wierzytelności o nieustalonej wysokości, ale do oznaczonej sumy najwyższej.

Na czym polega stosowanie nowej odmiany hipoteki - zawartej w poselskim projekcie ? Co będzie podstawą wpisu takiej hipoteki na rzecz banku ? Co powinno zapewnić bezpieczeństwo obrotu ?

Piotr Trocha

Więcej: Gazeta Prawna 28.05.2008 (103) - str.10