Jedną z płaszczyzn, na której informatyzacja odcisnęła swój ślad, jest bankowość oraz administracja publiczna. Istotny jest fakt, że od 21. lipca br. przedsiębiorcy, którzy zatrudniają powyżej pięciu osób, zobowiązani są do zakupu tzw. bezpiecznego, równoważnego z własnoręcznym, podpisu elektronicznego, niezbędnego do prowadzenia rozliczeń z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. 21. lipca bowiem wchodzi w życie obowiązek rozliczania się z ZUS-em drogą elektroniczną. Deklaracje elektroniczne pozbawione odpowiedniego podpisu będą przez ZUS odrzucane.

Krąży wiele opinii na temat podpisu elektronicznego. Są tacy, którzy zdecydowanie chwalą sobie jego zalety (do tej grupy należą głównie ludzie biznesu, którzy od dawna korzystają z dobrodziejstw usługi), jak również tacy, którzy - kierowani rozmaitymi mitami - nawet nie starają się poznać korzyści płynących z e-podpisu.

Nie ma co ukrywać. Osoby należące do tej grupy mogą po prostu nie znać zalet korzystania z usługi. Dlatego też warto obalić kilka mitów, które - jak się okazuje - skutecznie zniechęcają do poznania e-podpisu.

Mit - mało centrów certyfikacji

Prawda jest taka, że obecnie na rynku działają trzy podmioty, które oferują bezpieczny podpis elektroniczny. Są to: PWPW Sigillum (Polskie Centrum Certyfikacji Elektronicznej), Krajowa Izba Rozliczeniowa oraz Unizeto (pod marką Centrum).

Mit - Handel podpisami

Nieprawdą jest, że podmioty upoważnione do wydawania podpisów sprzedają gotowe podpisy. Sprzedawane są certyfikaty kwalifikowane, wraz z kartą i innymi, niezbędnymi elementami. Pamiętajmy, że za każdym razem składany jest inny podpis elektroniczny.

MIT - Za drogo

Przeciętna cena zestawu do składania podpisu elektronicznego, w którego skład wchodzi certyfikat ważny rok, kosztuje średnio 300 zł netto. Aktualizacje mają być odpowiednio tańsze (ok. 100 zł).

MIT - Trudno dostępne

Certyfikaty kwalifikowane są dostępne w coraz większej liczbie punktów. Dla przykładu, Krajowa Izba Rozliczeniowa uruchomiła dodatkowo nowe oddziały we wszystkich miastach wojewódzkich oraz w Koszalinie, jak również kilkadziesiąt partnerstw w całej Polsce, gdzie można kupić pakiety podpisu elektronicznego. Wydanie certyfikatu, wraz z załatwienie wszelkich formalności, trwa ok. 20 minut.

MIT - Mała liczba zastosowań

To kolejny mit, który należy obalić. Dlaczego? Certyfikat kwalifikowany ma zastosowanie zarówno w działalności gospodarczej, jak również w życiu prywatnym. Każdy dokument tradycyjny, którego wartość potwierdza podpis własnoręczny, może być zastąpiony e-podpisem weryfikowanym w oparciu o kwalifikowany certyfikat. Patrz ramka.

Kilka faktów

Zastosowanie certyfikatów kwalifikowanych

- bankowość elektroniczna, - faktury VAT, - dane do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, - aukcje elektroniczne, - elektroniczna Legitymacja Studencka, - elektroniczna dokumentacja medyczna, - Krajowy Rejestr Sądowy, - wnioski do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, - deklaracje podatkowe (od 1. stycznia br.), - komunikacja z ZUS-em (obowiązkowa od 21. lipca br.), - komunikacja z urzędami administracji publicznej (od maja br.)

Istnieją dwa rodzaje podpisów elektronicznych - zwykły i bezpieczny, jednak tylko bezpieczny podpis elektroniczny, za pomocą kwalifikowanego certyfikatu, ma moc prawną. Certyfikat kwalifikowany z kolei jest wystawiany wyłącznie przez urząd certyfikacyjny, który znajduje się na liście, prowadzonej przez Ministra Gospodarki. Certyfikat kwalifikowany możemy zakupić w jednym z punktów sprzedaży KIR-u, Unizeto oraz Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych. Do podpisania umowy potrzebny jest dowód osobisty lub paszport oraz wyciąg z KRS. Na podstawie dokumentów weryfikowana jest nasza tożsamość oraz uprawnienia do reprezentowania danego podmiotu.

Podpisanie umowy na świadczenie usług certyfikacyjnych pozwala na zakup nieograniczonej liczby certyfikatów, w dowolnym momencie obowiązywania umowy. W tym celu należy wypełnić listę subsktybentów, czyli wykaz osób upoważnionych do otrzymywania certyfikatów. Dokument zawiera dane, które są potrzebne do wydania certyfikatu kwalifikowanego i zweryfikowania tożsamości osoby, dla której jest przeznaczony.

Magdalena Trusińska