Oświetlenie oczek wodnych w ogrodzie nie tylko poprawia jego walory estetyczne, ale przede wszystkim zapewnia bezpieczeństwo spacerowiczom, małym dzieciom czy zwierzętom domowym (fot. Berlux)

Światło praktyczne

Zajmijmy się na początek stroną praktyczną oświetlenia ogrodu, pamiętając jednak, że to także dekoracja. Zadbajmy o to, aby wszelkie przejścia, czyli ścieżki, schody, pojedyncze stopnie, nierówności terenu były w nocy widoczne.

Mamy do wyboru przeróżne oprawy oświetleniowe - od takich, które kształtem przypominają cegły wbudowane w mur, przez różnego rodzaju reflektory, słupki (np. grzybki z kloszem przypominającym kapelusz), kinkiety, wysokie latarnie czy oprawy najazdowe.

Kinkiety mocuje się bezpośrednio do ściany altany, tarasu, domu lub przęsła furtki, a oprawy najazdowe (najczęściej okrągłe lub prostokątne) - w nawierzchni ścieżki lub podjazdu.

Są odporne na uderzenia i wytrzymują nacisk kół samochodowych. Nadają się również do podświetlania oczek wodnych (są wodoszczelne). Niewysokie słupki zwykle rozmieszcza się wzdłuż ścieżek prowadzących do domu lub podświetla nimi dekoracyjne krzewy.

Jeśli używamy niskich opraw oświetleniowych, światło powinno padać w dół, a jeśli wyższych - musi być rozproszone. W przeciwnym razie oślepi osoby, które przebywają w ogrodzie. Lampy widoczne w ciągu dnia powinny zlewać się z otoczeniem i być dopasowane do stylistyki ogrodu.

Wśród starodrzewia i klasycznych roślin świetnie wyglądają na przykład kopie żeliwnych lamp, dzisiaj robione z lekkiego aluminium. Do nowocześnie zaaranżowanej zieleni pasują z kolei oprawy metalowe albo z włókna szklanego.

Ważne jest odpowiednie zaaranżowanie oświetlenia podjazdu i ścieżki wiodącej od furtki do drzwi wejściowych.

Oświetlenie ogrodowe zasilane jest przez podziemny system kabli. Do wielu punktów wystarczy niskie napięcie, konieczne więc będzie zastosowanie transformatora. Włączniki oświetlenia ogrodowego najwygodniej zamontować w jednym miejscu, na przykład przy wyjściu na taras.

Nie tylko dla wygody sterowania oświetleniem, ale również dla oszczędności energii elektrycznej ogrodową instalację warto wyposażyć w specjalne czujniki: ruchu (reagujące na pojawienie się człowieka lub pojazdu), zmierzchowe (włączające lampy, gdy zapadnie zmrok, i wyłączające, gdy zrobi się widno) lub włącznik z programatorem czasu (umożliwiającym nastawianie godziny, o której oświetlenie ma być włączone i wyłączone).

Oświetlenie dróg dojazdowych i ścieżek można uzyskać na wiele sposobów - stosując niskie lampy, wkopywane w grunt lub na przykład płaskie lampki w oprawach najazdowych wytrzymałych na obciążenie samochodem, wodoszczelnych i nierdzewnych

Najwygodniejszym sposobem sterowania ogrodowym oświetleniem jest instalacja inteligentna - umożliwiająca różnorodne programowanie czasu świecenia lamp i tworzenie scen świetlnych dostosowanych do określonych sytuacji, sterowanie światłem z każdego miejsca w domu, także przez Internet czy komórkę oraz zaprogramowanie czasu włączania się i wyłączania poszczególnych lamp.

Światło ozdobne

Warto podkreślić samą bryłę budynku, tym bardziej, jeśli mamy się czym pochwalić. Najlepsze efekty dają reflektorki zamontowane w okapie dachowym, w podwieszanych sufitach daszków nad drzwiami wejściowymi czy nad tarasem. Reflektory umieszczone na ścianach elewacji dają nieładne cienie.

By temu zapobiec, źródła światła warto umieścić z dala od domu i w taki sposób, aby wzajemnie eliminowały powstające cienie. Nie mogą też oślepiać osób, które są w ogrodzie ani tych wyglądających przez okna. Wymaga to więc bardzo przemyślanego rozplanowania źródeł światła.

Podkreślmy też nocne piękno małej architektury ogrodowej - murków, pergoli, donic z kwiatami, fontanny. Przy czym rezygnujemy tu z reflektorów dających mocne światło na rzecz tych o średnim natężeniu. Ciekawe połączenie daje światło i woda. Tu zasada jest prosta - jeśli woda stoi, np. w basenie albo oczku wodnym, oświetlamy ją lampami zamontowanymi na dnie. Płynącą podświetlamy z góry. Na jej powierzchni pojawią się wtedy migocące odblaski.

Lampki przypominające te, które wieszamy na choince, nie tylko wystarczająco rozjaśnią wieczorny mrok, ale także będą ciekawym i zabawnym akcentem w naszym ogrodzie - w każdej chwili można łatwo zmienić ich położenie, nie potrzebują specjalnych mocowań (fot. Philips)

Na rynku pojawiły się kolorowe światła przypominające te, które wieszamy na choince. Podobną rolę pełnią lampiony albo świece w różnobarwnych kloszach. Doskonałe efekty dają świece pływające po powierzchni basenu czy oczka wodnego. Jeśli jesteśmy przeciwni takim ekstrawagancjom na co dzień, warto je wypróbować na letnim przyjęciu, które zapewne urządzimy w naszym ogrodzie.

Światło może być naszym domowym scenografem. Jest widowiskowe, bo dzięki niemu podkreślimy zalety naszego domu czy zatuszujemy niedoskonałości, których nie udało się uniknąć. Zaprojektowanie oświetlenia najlepiej powierzyć architektowi zieleni, któremu zlecamy zaprojektowanie całego ogrodu.

Światło na zewnątrz - dobre rady * oświetlenie fasady powinno wydobywać piękno architektury i detali; * ogród oświetlamy punktowo, podkreślamy wtedy jego najpiękniejsze elementy; * niektóre reflektory mają wbudowany system odpędzający owady, co jest dodatkową zaletą; * jeśli nisko umieszczone lampy mają klosze, powinny być one zrobione z przezroczystego plastiku albo zbrojonego szkła; * planując zainstalowanie oświetlenia wokół domu, pamiętajmy o zamontowaniu lamp wokół zejść do piwnic i dróżek prowadzących do budynków gospodarczych; * niewysokie słupki na energię słoneczną, wbijane w grunt można dowolnie przestawiać; choć dają niewiele światła, wyglądają efektownie.

Tekst: Katarzyna Madej
Współpraca: Emillia Rosłaniec