Krajowa Kasa

Posłowie PO dążą do wprowadzenia publicznego nadzoru państwowego nad środkami zgromadzonymi w SKOK-ach. Cel ma zostać osiągnięty poprzez przesunięcie kompetencji nadzorczych czy szczegółowych decyzji dotyczących limitów ryzyka oraz polityki inwestycyjnej z Kasy Krajowej (KK) do Komisji Nadzoru Finansowego (KNF). KK miałaby pozostawać instytucją zrzeszającą kasy i kontrolującą działalność kas pod kątem zgodności z ustawą i zaleceniami nadzorczymi KNF.

Kolejną zmianą ma być zmniejszenie obciążeń ponoszonych przez kasy na rzecz KK, w tym zniesienie obowiązku korzystania z usług firm zalecanych przez Kasę (systemy informatyczne, ubezpieczenia). Jedną z najważniejszych zmian ujętych w projekcie są także nowe zasady podziału nadwyżki finansowej (przynajmniej 80 proc.) wypracowanych przez kasy, które pozwolą na czerpanie korzyści z zysków poszczególnym członkom kas.

- Nadzór nad bezpieczeństwem środków zgromadzonych w kasach jest koleżeńskim nadzorem KK. Jest to oczywisty konflikt interesów, bo poszczególne kasy są udziałowcami instytucji nadzorującej. Poza tym wiele kwestii dotyczących zobowiązań cywilnoprawnych SKOK-ów regulowany jest nawet nie na poziomie statutu KK, lecz w uchwałach jej zarządu - tłumaczy poseł Jakub Szulc z PO.

Jak w bankach

Na trwającym posiedzeniu Sejmu rozpoczęły się także prace nad prezydenckim projektem nowego prawa spółdzielczego i znajdującej się w nim propozycji zmiany ustawy o spółdzielczych kasach. Zawarte tam rozwiązania zmierzają w odwrotnym kierunku niż poselskie. Przewidują bowiem, że kasy spółdzielcze będą mogły poszerzyć swoje usługi o poręczenia i poręczenia wekslowe. Z ich oferty będą mogły korzystać podmioty zbiorowe, takie jak spółdzielnie czy fundacje. SKOK-i będą miały też możliwość wystawiania tytułu egzekucyjnego. Dodatkowe przywileje mają pozwolić kasom na funkcjonowanie na zasadach, na jakich działają dzisiaj banki.

- Wyposażenie kas w instrumenty egzekucyjne stoi w sprzeczności z ich samopomocową misją. Skoro prowadzą one działalność niezarobkową i jednocześnie gromadzą dodatkowe fundusze, to powinny wykorzystywać je w sytuacjach, kiedy ich członkowie mają problemy ze spłatą zadłużenia. Egzekucja powinna być tutaj ostatecznością - podkreśla Jerzy Bańka, dyrektor departamentu legislacyjno-prawnego Związku Banków Polskich.

Kto miałby sprawować nadzór nad kasami i KK wg projektu prezydenckiego? Na czym miałby on polegać? Jakie kompetencje miałby KNF? Jakie kary finansowe mógłby stosować KNF?

Adam Makosz

Więcej: Gazeta Prawna 24.07.2008 (144) - str. 8