Zdaniem ekspertów Ernst & Young planowane zmiany są konieczne. Co więcej, są dobre. Spowodują uproszczenie rozliczeń z fiskusem, a także nie będą naruszały przepisów unijnych.

Auto jako wyrób akcyzowy

Samochody osobowe stanowią wyroby akcyzowe niezharmonizowane, tj. podlegają specyficznym zasadom opodatkowania, nieujednoliconym na poziomie UE. Jak tłumaczy nam Joanna Pęczek-Czerwińska, starszy konsultant w Grupie Akcyzowo-Celnej Ernst & Young, dziś opodatkowaniu podlega nie tylko import oraz nabycie wewnątrzwspólnotowe, lecz również każda sprzedaż samochodu przed pierwszą rejestracją w kraju. Ustawa określa maksymalną akcyzę na samochody w wysokości 65 proc. ceny sprzedaży. Efektywna stawka została jednak obniżona w rozporządzeniu i niezależnie od wieku samochodu wynosi 13,6 proc. (dla pojemności silnika powyżej 2000 cm3) i 3,1 proc. (w pozostałych przypadkach).

- W efekcie po sprowadzeniu auta z zagranicy, nowego bądź używanego, jego dalsza odsprzedaż podlega akcyzie w Polsce. Przepisy nakładają na sprzedawców obowiązek wykazania akcyzy na fakturze oraz przekazania nabywcy dokumentu potwierdzającego jej zapłatę (dokument niezbędny do rejestracji) - podkreśla Joanna Pęczek-Czerwińska.

Jednocześnie podmiotom dokonującym odsprzedaży przysługuje prawo do odliczenia od kwoty akcyzy do zapłaty akcyzy uiszczonej z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego czy importu. Z kolei eksport czy dostawa wewnątrzwspólnotowa nie tylko nie jest opodatkowana, ale daje prawo do zwrotu akcyzy zapłaconej w cenie nabycia.

- Rezultatem tak skonstruowanych przepisów jest wielokrotne opodatkowanie tego samego samochodu przed jego pierwszą rejestracją. Efektywnie prowadzi to do opodatkowania marży dealera lub komisu - mówi Joanna Pęczek-Czerwińska.

W związku z tym, że ustawodawca odstąpił od podstawowej zasady jednokrotności akcyzy, podatek ten staje się dodatkowym obok VAT podatkiem obrotowym od wartości dodanej - tłumaczy dalej ekspert.

Stwierdza również, że taka konstrukcja jest zgodna z prawem unijnym, co ostatnio potwierdził Europejski Trybunał Sprawiedliwości w sprawie Krawczyński (C-426/06). - Niestety, obecne brzmienie przepisów prowadzi do mnożenia formalności związanych z rozliczeniami akcyzy przez poszczególne podmioty w łańcuchu sprzedaży - konkluduje nasza rozmówczyni.

Będzie jedna opłata

Projekt nowej ustawy akcyzowej, która ma wejść w życie 1 stycznia 2009 r., przewiduje nowe zasady opodatkowania samochodów osobowych.

Co będzie podlegało opodatkowaniu - po wprowadzeniu zmian w ustawie akcyzowej? Czy te zmiany wpłyną na obniżkę ceny sprzedaży samochodów? Jak będzie funkcjonował mechanizm weryfikacji ceny nabycia w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego lub importu auta? Co jest celem nowej dyrektywy UE w sprawie podatków obciążających samochody? Czym w przyszłości będzie zastąpiona akcyza?

Ewa Matyszewska

Więcej: Gazeta Prawna 5.08.2008 (152) - str. 2-3