W okresie od stycznia 2008 r. do stycznia 2009 r. Rada Polityki Pieniężnej (RPP) siedem razy zmieniała stopy procentowe, w tym również stopę kredytu lombardowego. W konsekwencji każdy podatnik z długiem podatkowym musi ostrożnie wyliczać wysokość odsetek. Za okres istnienia zaległości oblicza się odsetki w wysokości obowiązującej w danym okresie.

Jeśli przykładowo podatnik posiadał zaległość w okresie od 1 lutego 2008 r. do 30 czerwca 2008 r. odsetki będzie trzeba obliczyć według następujących stawek: od 1 do 27 lutego odsetki wynosiły 13,5 proc., od 28 lutego do 26 marca - 14 proc., od 27 marca do 25 czerwca - 14,5 proc., od 26 do 30 czerwca - 15 proc.

Szymon Daszuta, doradca podatkowy, szef zespołu postępowań podatkowych w kancelarii prawniczej Salans, wyjaśnia nam, że w świetle przepisów Ordynacji podatkowej zasadą jest, że od zaległości podatkowych naliczane są odsetki za zwłokę. Jednocześnie, w zdecydowanej większości przypadków obowiązek obliczenia odsetek spoczywa na podatniku.

- W konsekwencji, w przypadku wystąpienia jakiejkolwiek zaległości podatkowej, obowiązkiem podatnika jest prawidłowe naliczanie odsetek oraz wpłata całej kwoty zaległości na rachunek bankowy właściwego urzędu skarbowego bez wezwania organu podatkowego - podpowiada Szymon Daszuta.

Obowiązek obliczenia

Prawidłowe obliczenie odsetek za zwłokę w większości przypadków spoczywa na podatniku (płatniku lub inkasencie), który uiszcza kwotę stanowiącą zaległość podatkową, a nie na organie podatkowym. Jak podkreśla Mirosława Przewoźnik-Kurzyca, radca prawny, odsetki powinny być wpłacane bez wezwania organu podatkowego, a zatem podatnik po otrzymaniu decyzji wymiarowej jest zobowiązany do samodzielnego obliczenia odsetek za zwłokę i do ich wpłaty.

- Jeśli zaległość podatkowa powstała jakiś czas temu, to aby obliczyć odsetki za zwłokę, należy zastosować stawki odsetek obowiązujące w poszczególnych okresach istnienia zaległości - stwierdza Mirosława Przewoźnik-Kurzyca.

Jakie mogą być skutki źle naliczonych odsetek - dla podatnika? W jakiej sytuacji podatnik ma prawo do zastosowania obniżonej stawki odsetek wynoszącej obecnie 75 proc. podstawowej stawki?

Ewa Matyszewska

Więcej: Gazeta Prawna 20.02.2009 (36) - str. 4