Przedsiębiorstwa, które są częścią międzynarodowych grup kapitałowych są coraz częściej zobowiązane przez korporację do wprowadzenia u siebie kodeksów etycznych lub kodeksów postępowania wspólnych dla całej korporacji. W praktyce takie regulaminy zawierają postanowienia dotyczące zachowania się pracowników w pracy, dyskryminacji, mobbingu, zasad zachowania poufności, procedurę dyscyplinarną lub skargową pracowników oraz zasady korzystania z urządzeń elektronicznych.

Z jego pomocą, firmy oprócz zysku, realizują również inne cele oraz zobowiązują się do przestrzegania norm etycznych. ”Zazwyczaj zawarte w nim uregulowania opierają się na kilku podstawowych filarach:

• Miej cel poza zyskiem
• Dbaj o swoich pracowników
• Zaangażuj się społecznie
• Myśl o środowisku zanim je zniszczysz
• Szanuj siłę konsumentów” – podaje portal rzetelnafirma.pl.

Jednak tworzenie  pozytywnego wizerunku firmy należy do najistotniejszych czynników warunkujących osiąganie dobrych wyników finansowych nie tylko w dużych korporacjach. Wiele polskich firm z sektora małych i średnich przedsiębiorstw wprowadziły, lub zamierzają wprowadzić kodeks etyczny. Przepisy w nim zawarte mają pomóc w stworzeniu solidnego i niezawodnego systemu działań pracowników, który będzie budzić zaufanie, zapadać w pamięć i zachęcać klientów do powrotu.

W dzisiejszych czasach, etyka w biznesie wielu kojarzy się z czymś niemożliwym, a nawet wewnętrznie sprzecznym. Uzyskanie jak najwyższych zysków od razu wydaje się podejrzane. Duże pieniądze zawsze rodzą duże emocje i obfitują w pokusy. Udane bądź nieudane operacje są nie tylko sprawą sumień właścicieli, czy dyrektorów, ale również i jej pracowników. Dlatego, aby ułatwić funkcjonowanie firmy, wykonywanie określonego zawodu, piastowanie konkretnej funkcji czy rozwiązywanie sporów na linii pracodawca – pracownik, wprowadza się kodeks etyczny.

Znajdują się w nim: misja, cele i sposób organizacji firmy oraz normy regulujące moralne zachowanie wszystkich pracowników. Aby kodeks etyczny przyniósł pozytywne skutki, powinien m. in.:

• być oryginalny, stworzony specjalnie dla danego przedsiębiorstwa;
• odzwierciedlać misję przedsiębiorstwa;
• być tworzony wspólnie z pracodawcami, przedstawicielami pracowników i kadrą zarządzającą;
• kontrolować przestrzeganie zawartych tam uregulowań;
• promować zachowania etyczne (poprzez różnego rodzaju premie itp.);
• przestrzeganie norm etycznych powiązać z możliwością awansu w firmie.

Taki kodeks może być oparty na celach strategicznych firmy lub na rozbudowie etycznego zarządzania, który ma określać i czuwać nad realizacją dobrych i prawidłowych praktyk zarządzania. ”Dlatego też może on przynieść przedsiębiorstwu liczne korzyści, takie jak:

• identyfikacja pracowników z firmą
• lepsza atmosfera w pracy
• znacznie większe zaangażowanie załogi w powierzone im zadania
• sprawiedliwa i przejrzyście wytyczona droga awansu pracowniczego
• zadowolone z działania firmy jego otoczenie czyli udana współpraca z klientami, kontrahentami, inwestorami i innymi szeroko rozumianymi interesariuszami” – pisze interia.pl.

Nierzadko zdarza się jednak, że pracownicy lekceważą kodeks etyczny. W takim przypadku przedsiębiorca może go zwolnić, jeżeli wcześniej pracownik zobowiązał się pisemnie do jego przestrzegania. Potwierdza to orzeczenie Sądu Najwyższego (sygn. I PK 228/06). Nie każde jednak naruszenie kodeksu etycznego będzie podstawą zwolnienia.

Tak czy owak biznes stanowi dosyć niezależną sferę współczesnego społeczeństwa, gdzie drapieżnik pożera słabe i nieprzystosowane ofiary bez litości i nawet najlepszy kodeks postępowania etycznego nie może wówczas zastąpić sumienia. Czasami wystarczy bowiem prosta przyzwoitość i świadomość, że czegoś się po prostu nie robi. Nie można jednak zaprzeczyć, że dobrze sporządzony kodeks etyczny może służyć wizerunkowi firmy i jej relacjom z otoczeniem.

BS