Kredyt obrotowy często uznawany jest za najlepszy z możliwych rozwiązań dla firm mających problemy z płynnością finansową. Konkurencją dla niego jest coraz popularniejszy faktoring. Zarówno kredyt obrotowy jak faktoring mogą spełniać podobne funkcję, ale to właśnie usługi świadczone przez faktorów mogą całkowicie zabezpieczyć przedsiębiorstwo przed ryzykiem niewypłacalności jego dłużników.

Kredyt obrotowy przeznaczony jest dla firm, które mają dobrą sytuację finansową, posiadają zdolność kredytową i w miarę ustabilizowaną pozycję na rynku. Ma on charakter terminowy, tzn. zaciągany jest na czas określony, po którym należy go spłacić. Trudności w spłacie zaciągniętych zobowiązań mogą być przyczyną bankructwa firmy. Ponadto korzystanie z kredytu obrotowego powoduje zmiany zarówno w pasywach, jak i aktywach bilansu. Pogarsza się wskaźnik rentowności majątku firmy, co nierzadko uniemożliwia wzięcie innego kredytu.

Choć ta forma wpływania na poprawienie płynności finansowej firmy nie jest doskonała, ma jedną zasadniczą zaletę – jest tańsza od faktoringu. Naturalnie korzystanie z kredytu obrotowego wiąże się z większym ryzykiem: przedsiębiorca może chwilowo poprawić działanie firmy, by po kolejnym nieuczciwym kontrahencie znów wpaść w kłopoty.

Zwiększający się zasięg faktoringu

Zgodnie z opublikowanymi przez Polski Związek Faktorów danymi, suma obrotów w ciągu pierwszych dwóch kwartałów 2010 roku, wyniosła 19 mld złotych. PZF przewiduje, że do końca roku można się spodziewać obrotów rzędu 40 mld złotych. Zdaniem wielu analityków rynek usług faktoringowych nie powiedział jeszcze ostatniego słowa i będzie się kształtował jeszcze przez co najmniej kilka lat.

Faktoring przeznaczony jest dla firm rozwijających się, będących w fazie dynamicznego wzrostu, który niejako wymusza na nich rozwiązywanie problemów w zakresie kontroli sprzedaży. Podobnie jak przy kredycie obrotowym, spółki chcące korzystać z usług faktorów winne mieć dobrą kondycję finansową (tzw. dobry standing). Przedsiębiorstwa zainteresowane tą usługą przede wszystkim poszukują sposobów na optymalizację kosztów związanych z posiadanym portfelem należności, jego dywersyfikacją oraz poprawę struktury bilansu.

Różnice, wady i zalety

Podstawowe różnice między kredytem obrotowym a faktoringiem widoczne są m.in. w zabezpieczeniu, kosztach, czasie, na jaki podpisywana jest umowa, występowaniu dodatkowych usług, a także wpływie na ocenę rentowności firmy.

Umowa z faktorem zwykle ma charakter bezterminowy, a podstawowym zabezpieczeniem jest wierzytelność przedsiębiorstwa. Często stosuje się też weksel in blanco, który ma na celu zabezpieczyć firmę faktoringową przed wystawianiem fałszywych faktur. W odróżnieniu od kredytów obrotowych nie stosuje się jako zabezpieczenia hipoteki, zastawów, przywłaszczeń lub poręczeń.



Korzystanie z usług faktoringowych w pozytywny sposób wpływa na strukturę bilansu. Przede wszystkim umożliwia szybki i liniowy wzrost finansowania w stosunku do zwiększonego zapotrzebowania na środki obrotowe. Ponadto wywołuje zmiany tylko po stronie aktywów, przyczynia się do poprawienia cyklu obrotowego, skrócenie średniego okresu spływania należności oraz ogólną poprawę i utrzymanie większej płynności finansowej. Główną zaletą jest możliwość zabezpieczenia firmy przed ryzykiem niewypłacalności dłużników. Dzięki temu przedsiębiorca ma pewność, że za każdą usługę/sprzedaż otrzyma zapłatę w terminie. Taki komfort psychiczny umożliwia lepsze zaplanowanie działalności operacyjnej.

Podstawowe wady to zwiększone koszty. Kredyt obrotowy nie jest tanim produktem - na jego cenę składają się takie czynniki, jak prowizja i oprocentowanie. Te jednak potrafią być niższe niż koszty związane z korzystaniem z usług faktora. Przedsiębiorca musi ustalać cenę w oparciu o świadomość, że część ustalonej kwoty zostanie pobrana jako opłata za usługę faktoringu. W związku z tym, aby być konkurencyjnym i nie podwyższać ceny usług/towarów, należy pogodzić się z mniejszym zyskiem.

W wielu przypadkach lepszym sposobem na zabezpieczenie płynności finansowej firmy jest podpisanie umowy z faktorem. Mimo wad (stosunkowo wysoki koszt) pozwala zaoszczędzić przedsiębiorstwu (przy faktoringu pełnym) problemów związanych z nieuczciwymi kontrahentami.

Łukasz Piechowiak
Bankier.pl
l.piechowiak@firma.bankier.pl