Nowe rozporządzenie w sprawie kas fiskalnych wprowadza okres przejściowy, co powoduje, że zwolnienia przedmiotowe występujące w tym roku zachowują swą moc do 30 kwietnia 2011 r. Od tej daty obowiązywać mają nowe przepisy w zakresie zwolnień. W tym też dniu podatnicy, którzy w roku poprzednim korzystali ze zwolnień przedmiotowych (w tym prawnicy i lekarze), będą zobowiązani ustalać kwotowo limit zwolnienia tak jak wszyscy pozostali (np. do 40 tys. zł rocznie). Nowe rozporządzenie przewiduje bowiem znacznie okrojony zakres zwolnień podmiotowych (a zatem dotyczących określonych zawodów lub konkretnych usług).

Wolne zawody

Załącznik do rozporządzenia, wymieniający zwolnione z kas usługi, nie obejmie zwolnionych dotychczas z kas fiskalnych usług znanych powszechnie jako zawody wolne, a także usług freelancerskich:
prawniczych, rachunkowo-księgowych, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania,

• w zakresie ochrony zdrowia i opieki społecznej (lekarze),

• rzeczoznawstwa - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą,

• rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą,

• detektywistycznych i ochroniarskich - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą,

• sekretarskich i tłumaczeń, z wyłączeniem usług drukarskich i powielaczowych. Rozporządzenie wyłącza z fiskalizacji jedynie usługi notariuszy w zakresie objętym wpisem do repertorium A i P (ex 69.10.1).

Karta podatkowa nie korzysta już ze zwolnienia

Zwolnienie wskazane dla podatników rozliczających się w formie karty podatkowej przestaje obowiązywać 30 kwietnia 2011 r. Po tej dacie należy zatem stosować zasady ogólne zwolnień (odpowiednio limity obrotów 20 i 40 tys. zł). Podatnicy tracą prawo do zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania po upływie dwóch miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata lub zrzeczenie się rozliczenia w formie karty, nie wcześniej jednak, niż z chwilą przekroczenia w 2011 r. kwoty obrotów w wysokości 40.000 zł.

W ramach karty podatkowej zwolnienie przestaje obejmować m.in. usługi: ślusarskie, kotlarskie, w zakresie mechaniki maszyn i urządzeń rolniczych, witrażownictwo, hafciarskie, w zakresie bieliźniarstwa, w zakresie gorseciarstwa, krawieckie, czapnictwa oraz kapelusznictwa męskiego, kołodziejstwo, bednarstwo, koszykarstwo, wytwarzanie mioteł, wyrobów z gałęzi i słomy, gręplarstwa, kilimiarstwa, dziewiarstwa na drutach i szydełkach, repasacji pończoch, modniarstwa, usług w zakresie transportu osób na rzece Dunajec przez flisaków pienińskich, cholewkarstwa, szewstwa miarowego, ortopedycznego i miarkowego, rymarstwa, z wyjątkiem produkcji plandek, wytwarzania waty z cukru, prażenia kukurydzy, usługowego wyrobu i naprawy instrumentów muzycznych elektrycznych i elektronicznych, usług w zakresie zduństwa - dla ludności, usług zwalczania szkodników roślin i zwierząt, kominiarstwa, sprzątania wnętrz, ważenia osób, usług w zakresie radiestezji, usług świadczonych w gospodarstwach domowych, sprzedaży posiłków domowych w mieszkaniach, opieki domowej nad dziećmi i osobami chorymi, usług edukacyjnych w zakresie udzielania lekcji na godziny.

Zmniejszenie dopuszczalnego limitu sprzedaży łączonej – 80%

Z 70% w 2010 r. do 80% w 2011 r. zmienia się limit proporcji, która uprawnia do zwolnienia w przypadku dokonywania łącznie obrotu niekorzystającego ze zwolnienia oraz wymienionego w załączniku do rozporządzenia (zwolnionego). Jeżeli stosunek powyższych czynności przekroczy 80%, zwolnienie traci moc. Uwaga jednak – w przypadku ustalania stosunku 80% czynności zwolnionych, do tych ostatnich zalicza się wyłącznie czynności wskazane w pierwszej części załącznika do projektu rozporządzenia (poz. 1 – 32).

W przypadku utraty prawa do sprzedaży bez kasy po przekroczeniu stosunku 80%, zwolnienie traci moc po upływie dwóch miesięcy licząc od końca pierwszego półrocza danego roku, w którym podatnik korzysta z tego zwolnienia i obrót stosunek obrotu z poz. 1-32 załącznika do wszystkich pozycji jest równy lub niższy niż 80%. W przypadku podatników rozpoczynających działalność w pierwszej połowie roku obrót liczy się w okresie pierwszych sześciu miesięcy prowadzenia działalności. Natomiast u podatników rozpoczynających działalność w drugiej połowie roku zwolnienie traci moc po upływie dwóch miesięcy od rozpoczęcia następnego roku podatkowego.

Limit 20 i 40 tys. zł pozostaje niezmieniony

W 2011 r. niezmieniony zostanie limit uprawniający do zwolnienia z kasy z tytułu obrotów na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Dla podatników kontynuujących w tym roku działalność (przy czym wcześniej nie powstał wobec nich obowiązek ewidencjonowania) wynosi on 40 tys. zł rocznie, a dla podatników rozpoczynających działalność w danym roku podatkowym – 20 tys. zł rocznie.

Zwolnienie powyższe:
traci moc po upływie dwóch miesięcy dla kontynuujących sprzedaż w danym roku, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło w ciągu roku podatkowego przekroczenie kwoty obrotów w wysokości 40.000 zł,po przekroczeniu limitu 20 tys. zł obrotu na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej lub rolników ryczałtowych – w przypadku podatników rozpoczynających tę działalność.


Zwolnień do wartości obrotu nie zastosuje się do:
podatników, którzy przed dniem 1 stycznia 2011 r. utracili prawo do zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania zgodnie z przepisami obowiązującymi dotychczas oraz
podatników, w odniesieniu do których przepisy przewidywały powstanie obowiązku ewidencjonowania oraz określały termin rozpoczęcia ewidencjonowania po dniu 31 grudnia 2010 r., w związku z zaistniałymi do dnia 31 grudnia 2010 r. okolicznościami powodującymi utratę prawa do zwolnienia, innymi niż wyznaczony przepisami określony termin obowiązywania zwolnienia do dnia 31 grudnia 2010 r. – czyli w przypadkach, gdy dotychczasowe przepisy już zabroniły korzystania ze zwolnień.

Silniki, przyczepy i inne czynności niekorzystające ze zwolnienia
W projekcie rozporządzenia pozostaje dotychczasowy katalog czynności, których wykonanie nie pozwala korzystać z żadnego zwolnienia (również limitu do 40 tys. zł rocznie). Rozszerzenie tego katalogu dotyczy wymienianych już w obecnie obowiązującym rozporządzeniu w sprawie zwolnień „dostaw części do pojazdów mechanicznych”.

Ze zwolnienia nie skorzysta obecnie podatnik przy dostawie: części do silników (PKWiU 28.11.4), silników spalinowych wewnętrznego spalania w rodzaju stosowanych do napędu pojazdów (PKWiU 29.10.1), nadwozi do pojazdów silnikowych (PKWiU 29.20.1), przyczep i naczep; kontenerów (PKWiU 29.20.2), części przyczep, naczep i pozostałych pojazdów bez napędu mechanicznego (PKWiU 29.20.30.0), części i akcesoriów do pojazdów silnikowych (z wyłączeniem motocykli), gdzie indziej niesklasyfikowanych (PKWiU 29.32.30.0), silników spalinowych tłokowych wewnętrznego spalania w rodzaju stosowanych w motocyklach (PKWiU 30.91.3).

Usługi rolnicze, weterynaryjne

W miejsce dotychczasowego zwolnienia usług związanych z rolnictwem oraz chowem i hodowlą zwierząt, z wyjątkiem usług weterynaryjnych, z wyłączeniem:

usług wypożyczania sprzętu rolniczego i ogrodniczego bez obsługi oraz
usług ślusarskich i kowalskich
- wchodzi nowy zakres zwolnienia usług związanych z rolnictwem oraz chowem i hodowlą zwierząt, z wyłączeniem usług weterynaryjnych – za wyjątkiem usług podkuwania koni (PKWiU ex 01.62.10.0). Zwolnienie uległo zatem rozszerzeniu.

Usługi sanitarne

Zwolnienie grupy usług z PKWiU 1997 r. 90.0 Usługi w zakresie gospodarki ściekami oraz wywozu i unieszkodliwiania odpadów, usługi sanitarne i pokrewne – zastąpiono zwolnieniem wyłącznie poszczególnych usług sanitarnych (m.in. odprowadzania i oczyszczania ścieków, zbierania odpadów, obróbki i unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych, usług związanych z rekultywacją).

Usługi przechowywania towarów i bagażu

Z zakresu zwolnień wyłączono usługi przechowywania towarów, przechowywania bagażu na dworcach kolejowych i autobusowych.

Usługi w zakresie edukacji, kultury i sportu

Poza ograniczeniem możliwości zwolnienia w przypadku świadczenia usług opodatkowanych w ramach karty podatkowej (udzielania lekcji na godziny), ze zwolnienia korzystać mogą świadczący usługi edukacyjne na podstawie poz. 29 załącznika do projektu rozporządzenia. Z zakresu tego zwolnienia wyłączono jednak usługi w zakresie pozaszkolnych form edukacji sportowej oraz zajęć sportowych i rekreacyjnych, (PKWiU 85.51.10.0) oraz usługi świadczone przez szkoły tańca i instruktorów tańca (PKWiU 85.52.11.0). Podobnie ze zwolnienia nie korzystają od 2011 r. usługi związane z rekreacją, kulturą i sportem.

Paragon na pogrzebie

Z rozporządzenia wyeliminowano także zwolnienie dotyczące usług pogrzebowych i pokrewnych. Wszystkie usługi z tego grupowania wchodzą obecnie w limity ustawowego zwolnienia i po jego przekroczeniu podlegają pod ewidencję kasową.
Pozostałe usługi wyłączone z zakresu zwolnień


Zwolnienia nie zastosuje się również m. in. w przypadku usług sprzątania i czyszczenia obiektów (np. usługa sprzątaczki prowadzącej działalność gospodarczą na rzecz osób fizycznych w posesjach prywatnych).

Na podobnej zasadzie wyeliminowane zostały usługi komercyjne pozostałe, gdzie indziej niesklasyfikowane – m. in. usługi w zakresie oceny zdolności kredytowej, usługi świadczone przez agencje inkasa - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.84) – oraz usługi świadczone w gospodarstwach domowych (PKWiU z 1997 r.- 95).

Piotr Szulczewski
Analityk Bankier.pl Firma i Podatki